3 روز پیش
2 بازدید

تاکید بر رعایت حقوق و آزادی‌های اشخاص در جامعه در سند امنیت قضایی

یادداشت

رییس کانون وکلای دادگستری مرکز ضمن بررسی شاخصه های سند امنیت قضایی نوشت: هدف از تنظیم این سند ایجاد امنیت قضایی برای شهروندان و نهایتا رسیدن به عدالت قضایی در فرایند رسیدگی‌های قضایی است.

جلیل مالکی، رییس کانون وکلای دادگستری مرکز در پی ابلاغ سند امنیت قضایی از سوی ریاست قوه قضاییه در یادداشتی که در اختیار خبرگزاری عصرایران قرار داده، به بررسی ابعاد و شاخصه های این سند پرداخته است.

در متن اینیادداشت آمده است؛

سند امنیت قضایی در بردارنده اصول بنیادینی است که از یک طرف بر رعایت حقوق و آزادی‌های اشخاص در جامعه تاکید می کند و از طرف دیگر تکالیف صاحب منصبان حکومت را در قبال حمایت از این حقوق و آزادی‌ ما و رعایت آنها مشخص می‌نماید.

هدف از تنظیم این سند ایجاد امنیت قضایی برای شهروندان و نهایتا رسیدن به عدالت قضایی در فرایند رسیدگی‌های قضایی است.

برای رسیدن به این هدف به اصول و قواعدی اشاره گردیده که غالب آنها در قوانین موضوعه کشور از جمله قانون اساسی و قوانین عادی وجود دارد ولیکن عدم اجرای دقیق آنها ریاست محترم قوه قضاییه را در دوره جدید بر‌آن داشتند که بر رعایت آنها تاکید نماید.

سرلوحه این سند اصل اعتماد و انتظار مشروع است رییس محترم قوه قضاییه به درستی واقف بوده است که اگر اعتماد عمومی به دستگاه قضا از بین برود و توجهی به انتظارات مشروع مردم از مراجع قضایی نشود سخن از ایجاد امنیت قضایی بی معنی خواهد بود به همین دلیل رکن رکین اینسند را تحکیم اعتماد عمومی مردم به دستگاه قضا و توجه به انتظار مشروع مردم ازمسئولین قضایی قرار داده است.

بدون شک افزایش اعتماد عمومی در دستگاه قضایی زمانی محقق می‌شود که صاحب منصبان قضایی به اصول دیگر اشاره شده در سند به عنوان اصول بنیادین دادرسی توجه نمایند. از جمله این اصول که رعایت دقیق آنها اصل اساسی اعتماد عمومی مردم را تضمین می‌نماید ، اصل عطف به ما سبق نشدن قوانین و مقررات ، اصل برابری اشخاص در مقابل  قانون، اصل قانونی بودن جرم ومجازات، اصل شفافیت در رسیدگی‌ها و اصل استقلال و بی طرفی قاضی است که اگر به درستی و آنگونه که در آموزه‌های حقوقی به آنها اشاره شده توسط قضات عالم  و مسلط بر موازین قضایی رعایت شود بدون شک بخش مهمی از امنیت قضایی شهروندان رعایت خواهد شد.

البته در این بخش جای دو اصل بنیادین دیگریعنی اصل تقابلی بودن دادرسی و اصل حق دفاع مستقل که لازمه امنیت قضایی است، خالی است که امیدوارم ریاست محترم قوه قضاییه با روشن بینی که دارند این دو اصل بنیادین را که تضمین کننده حقوق اشخاص در مراجع قضایی است اضافه نمایند.

از ویژگی‌های مهم این سند پرداختن به حقوق عام و خاص شهروندان در فرآیند رسیدگی‌های قضایی است.

از جمله حقوق عام شهروندی مذکور در این سند، حق دادخواهی و دسترسی آسان به مراجع قضایی است که در قانون اساسی بر رعایت آن تاکید شده است.

حق رسیدگی و دادرسی معقول حق دیگری است که امروزه عدم تحقق آن در بسیاری از بخش‌های قضایی حقوق شهروندان  را به مخاطره انداخته است، حق رسیدگی علنی دادگاه‌ها که متاسفانه توسط برخی از دادگاه‌ها به دلیل عدم وجود فضای کافی برای تماشاچی رعایت نمی‌شود و از همه مهمتر حق بهره مندی از وکیل مستقل از بدو تا ختم فرآیند دادرسی در کلیه مراجع رسیدگی کننده است.

در این بخش ریاست قوه قضاییه به درستی بر حق انتخاب آزادانه وکیل و ممنوعیت هر گونه تحمیل وکیلیا تحدید حق آزادی، انتخاب وکیل همچنین مصونیت وکیل از تعقیب در مقام دفاع تاکید و استقلال وکیل را فارغ از هر گونه فشار سیاسی ، تهدید و آزار و اذیت مورد توجه قرار داده است.

اجرای این بخش از سند که بسیار هوشمندانه تنظیم شده است مستلزم دو اقدام قانونی است اقدام اول حذف تبصره ذیل ماده 47 قانون آیین دادرسی کیفری که انتخاب آزادانه وکیل توسط اصحاب دعوی را سلب نموده و با تحمیل وکیل و تحدید حق آزادی انتخاب وکیلیکی از حقوق بنیادین شهروندی را نقض نموده است و اقدام دوم حذف مرکز وکالتی وابسته به قوه قضاییه و جذب اعضای آن در زیر مجموعه کانون‌های وکلای دادگستری مستقل است.

علاوه بر این ریاست محترم قوه قضاییه به یکی دیگر از مهمترین نیازهای شهروندان و تکالیف حاکمیت که تاکنون به درستی اجرا نگردیده است اشاره نموده و آن در اختیار گذاشتن کمک‌های حقوقی رایگان به اشخاص نیازمند است ایشان با وقوف بر تجربیات جهانی در این خصوص مقرر داشته‌اند که قوه قضاییه باید برای اشخاصی که قادر به پرداخت هزینه خدمات حقوقی اعم از مشاوره و وکالت یا کارشناسییا داوری اجباری نیستند، امکان بهره مندی از این خدمات را به طور رایگانیا ارزان فراهم کند .

امروزه در دنیا برای این بخش از کمک‌های حقوقی ردیف بودجه علیهده در کانون بودجه سنواتی قرار می‌دهند .

به عنوان مثال در انگلیس مبلغ 2.5 میلیارد پوند، در هلند 1.7 میلیارد دلار و در استرالیایک میلیارد ریال در بودجه سالیانه برای کمک‌های حقوقی قرار می‌دهند و سپس وجوه مذکور را در ا ختیار وزارت دادگستری و کانون‌های وکلا جهت ارائه به اشخاص نیازمند در قالب وکیل معاضدتی و تسخیری و افزایش آگاهی‌های حقوقی مردم قرار می‌دهند.

قطعا اجرای این بند از سند مستلزم قرار دادن ردیف بودجه در قانون بودجه توسط دولت و مجلس است که انشالله امسال برای اولین بار در ردیف بودجه سال 1400 قرار گیرد در غیر این صورت اجرای این بند از سند متروک باقی خواهد ماند. در همین حوزه صرفاً جهت اطلاع از سابقه عرض می‌کنم که علیرغم اینکه در قانون مقرر شده است که برای هزینه وکالت‌های تسخیری و معاضدتی باید ردیف بودجه در نظر گرفته شود. تاکنون حتییک ریال بودجه معاضدتی و تسخیری در اختیار کانون های وکلای دادگستری به عنوان مرجع ارایه وکالت‌های معاضدتی و تسخیری قرار نگرفته و این در حالی است که از قریب به یکصد سال کانون‌های وکلا خدمات معاضدتی و تسخیری را به صورت رایگان در اختیار شهروندان گذاشته‌اند که امیدواریم این اقدام ریاست محترم قوه قضاییه منشأ تحول در این بخش شود.

در بخش حقوق خاص شهروندی در فرایند دادرسی، سند متضمن چند اصل است که رعایت آن برای تحقق امنیت قضایی شهروندان بسیار حیاتی و ضروری است.

یکی از این اصول اصل منع مطلق شکنجه و رفتارهای تحقیرآمیز است اگر چه این اصل در قانون اساسی و قوانین و مقررات مورد تأکید قرار گرفته و امر جدیدی نیست ولیکن پرداختن به مصادیق شکنجه و رفتار تحقیرآمیز در سند، هرگونه ابهام را در مصادیق رفع و حجت را برای اشخاصی که تحت توجیحات فرا قانونی رفتار خلاف این اصل را انجام می‌دادند، تمام کرده است.

ذکر رفتارهای غیرانسانییا تحقیرآمیز با مظنونان، متهمان، شهود و مطلعان از قبیل هرگونه شکنجه جسمییا روحی، اجبار به اقرار یا ادای شهادت یا ارائه اطلاعات، رفتار توأم با توهین و تحقیر کلامییا عملی، خشونت گفتارییا فیزیکی و آزار جنسییا هتک حیثیت و آبروی اشخاص از هر نوع و همچنین هرگونه تهدید به اعمال فشار و محدودیت بر خود فرد یا خانواده و نزدیکان شخص،

از جمله مصادیقی است که در سند برای تمام کردن حجت در فرایند تحقیقات و رسیدگی‌های کیفری به آن اشاره گردیده، که حائز اهمیت و تقدیر است.

حق اعتراض و تجدید نظرخواهی حق دیگری است که در این بخش به آن پرداخته شده است. در شرایط حاضر متأسفانه در مقدمات ما اصل بر عدم حق اعتراض و تجدید نظرخواهی است. برای اجرایی شدن این بند ضرورت اصلاح مقررات دادرسی و اصل قرار دادن حق اعتراض و تجدید نظر خواهی ضروریاست.

ذکر مصادیق بازداشت غیرقانونی و خودسرانه در ماده 24 سند از قبیل بازداشت در نتیجه قرارهای کیفری فاقد زمان ابهام برای مصرف کفیل و وثیقه گذار قرارهای کیفری نامناسب، تمدید قرار بازداشت غیرضروری و مصادیق محدود کننده حقوق بازداشت شده از قبیل عدم اطلاع خانواده بازداشت شده از اصل بازداشت و محل آن، عدم معاینه پزشکی و مراقبت و درمان از بازداشت شده، بازرسی بدنی بدون لباس، عدم رعایت کرامت انسانی، نگهداری خوده بازداشت شده به گونه‌ای که وی به صورت موقت یا دائم از استفاده از حواس طبیعی خود مانند دیدن و شنیدن، با آگاهی از مکان و گذشت زمان محروم شود و ممنوعیت مطلق اعمال فوق از دیگر مواردی است که در سند به منظور تمام کردن حجت برای ضابطین قضایی و قضات در فرایند رسیدگی‌های کیفری آورده شده است.

موارد ذکر شده فقط بخش از آموزه‌های سند امنیت قضایی بود که به طور مختصر به آن پرداخته شد، بدون شک اجرای دقیق مفاد سند گامی اساسی در جهت حرکت به سمت تحقق دادگستری شایسته در کشور خواهد بود که امیدواریم با کمک قوای سه‌گانه محقق شود.

کانون وکلای دادگستری با استقبال از احکام سند آمادگی خود را در جهت اجرایی شدن مفاد آن اعلام می‌دارد.



#‌اخبار
منبع: عصر ایران


مطالب پیشنهادی

خداحافظی با مردِ «شماره یک» مجلس / روزگار پساپارلمانی لاریجانی

روزگار پسا پارلمانی علی لاریجانی چگونه خواهد گذشت؟ آیا او رخت سیاست را از تن بدر خواهد کرد و به گوشه دنج سیاست می رود یا استراحتی کوتاه کرده و برای ۱۴۰۰ آماده می شود یا...

کرونا و رفتارهایی نامتعارف به بهانه دین‌دار بودن

هر روز که می گذرد دامنه شیوع ویروس کرونا گسترده‌تر می‌شود، تفاوتی هم بین فقیر و غنی، چپ و راست و ...نمی‌گذارد و همه را درگیر کرده است.

زمانه فتح «سنگر به سنگر» اصولگرایان فرا رسیده است؟

آیا اصولگرایان می توانند پس از راه یافتن به بهارستان، پاستور را نیز ضمیمه فتوحات خود کنند؟ آیا در انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۴۰۰ که یک سال و چندماه دیگر موعد آن است، قدرت به جناح راست بازخواهد گشت؟ پاسخ به این چنین سوالاتی، بی شک با درنظر گرفتن عوامل متعدد امکان پذیر است.

از بین بردن چربی خورشت | راه کاری موثر برای از بین بردن چربی خورشت

از بین بردن چربی خورشت و راه از بین بردن چربی خورشت و چگونه چربی خورشت را از بین ببریم و چرب شدن زیاد خورشت را در پرشین وی بخوانید

تبریزی: نگاه بازرگان با انقلاب همراه نبود /امام مخالف ترورهای موتلفه بود

پژوهشگر تاریخ معاصر ایران می‌گوید: در ماجرای ۱۵ خرداد ۱۳۴۲ رژیم شاه قصد اعدام امام خمینی (ره) را داشت.

صوفی: در ۱۴۰۰ اگر کاندیدای اصلاح‌طلب داشتیم، شرکت می‌کنیم

وزیر دولت اصلاحات می گوید: پیش بینی ما این است که اگر اجازه دهند کاندیدای مورد نظرمان را وارد صحنه انتخابات ۱۴۰۰ کنیم اوضاع تغییر خواهد کرد. اما مردم دیگر با کاندیداهای دست دوم، اجاره ای و ... پای صندوق نمی آیند.

گپ و گفت خواندنی با یکی از کارگزاران رژیم پهلوی در مورد امام خمینی: یک پاپاسی از وجوهات را جابجا نمی کرد/امام خمینی در حد پاپ است

جماران نوشت: یکی از مسئولین رده بالای دولت شاه در مصاحبه ای گفت: تمام چیزی که به «سهم امام» معروف است پولی مال آنها است و طبق موازین شرعی از شیر مادر هم برای آنها حلال تر است. ولی تمام این پول از یک طرف می آید و از یک طرف دیگر می رود. آدمی که در حد پاپ است، زندگی او در حد ارزان ترین زندگی است.

لطفا کرونا را بهانه تسویه حساب سیاسی نکنید

این روزها شاهد برخی تسویه حساب‌های سیاسی با بهره‌گیری از فضای ملتهب ناشی از گسترش ویروس کرونا هستیم.

وقتی پیام رهبر انقلاب مانع هجمه به یک شهید شد

تسنیم نوشت: اکبر نبوی به مناسبت بیست و هفتمین سالگرد شهادت سیدمرتضی آوینی می‌گوید: «به شکل مشخص نوع کنش رهبری نسبت به شهادت مرتضی، کنش معناداری بود. حضور ایشان بر سر پیکر شهید و شرکت در تشییع ایشان و پیامی که دادند، به نظر من بسیار مهم و معنادار بود. »

انکار یک خبرسازی درباره دولت و حسن روحانی

ایسنا نوشت:معاون پارلمانی رئیس جمهور با تکذیب ارتباط ویدیویی رئیس جمهور با نمایندگان مجلس برای رای اعتماد به وزیر پیشنهادی جهاد کشاورزی گفت: در جلسه امروز، معاون اول رئیس جمهور به جای رئیس جمهور حاضر خواهد شد.

سلیمی‌نمین:هوچی‌گری،هم در جریان اصولگرا هست هم اصلاح‌طلب

عباس سلیمی‌نمین می‌گوید: آن چیزی که امروز جامعه را نسبت به عملکردها سرخورده و بی اعتماد کرده سیاست‌ورزی بیمار است. در سیاست ورزی بیمار، افراد و گروه‌ها به جای اینکه خودشان را اثبات کنند، نیروی مقابل را تخریب می‌کنند، هوچی‌گری می‌کنند و تهمت می‌زنند.

چمران: رای اصولگراها کاهش یافته/انتخابات ۱۴۰۰ قابل پیش‌بینی نیست

مهدی چمران با بیان اینکه رای اصولگرایان کاهش داشته است گفت: من نمی خواهم به تقسیم بندی ها تاکید داشته باشم ولی به طور کلی مشارکت در این دور از انتخابات کمتر از دفعات قبل بود، ما پیش از این وقتی به مساجد و مجالسی که عموما می رفتیم شاهد شور و هیجان بیشتری بودیم اما اینبار شور و هیجان کمتری را دیدیم .

این شَبَحِ ارتش ایران، قاتل شناورهای چند میلیون دلاری در خلیج فارس است + عکس

باشگاه خبرنگاران نوشت: نیروی دریایی ارتش همواره جهت حفظ منافع دریایی کشور نیاز به ساخت تجهیزات پیشرفته دارد.

کنایه‌های قطعی رهبری به آمریکایی‌ها /دولتی ماسک دولت دیگر را می‌برد و برای چند دستمال توالت به جان هم می‌افتند /یک سناتور گفته غرب وحشی زنده شد - خبرآ

مقام معظم رهبری فرمودند: خوشبختانه احساس تفکر اسلامی و زنجیره ارزش های اسلامی در مردم بسیار قوی و راسخ است.

بو دادن بادام زمینی | روشی آسان و متفاوت برای بو دادن بادام زمینی

بو دادن بادام زمینی و بو دادن بادام زمینی در منزل و بادام زمینی و خواص بادام زمینی و بادام زمینی چه مواد مفیدی دارد و آشنایی با خواص بادام زمینی را در پرشین وی ببینید

معین: اصولگرایان و اصلاح‌طلبان پایگاه اجتماعی‌شان را از دست داده‌اند

مصطفی معین می گوید: از نظر جامعه بویژه جوانان، موضوع رقابت اصلاح طلب و اصولگرا در عرصه های سیاسی و انتخاباتی در این مقطع زمانی، ماجرای تمام شده ای است.

میرسلیم: چرا برخی هنوز شاهنشاهی فکر می‌کنند و فخر می‌فروشند

رئیس شورای مرکزی حزب مؤتلفه و نماینده منتخب تهران در مجلس یازدهم با تاکید براینکه بازسازی اعتماد عمومی نیازمند تعامل بین عقلای سیاست است، می‌گوید:«وای به حال جامعه ای که عقلا و علما و نخبگان سیاسی آن به جای تعامل برای کشف مسائل و چاره جویی مشکلات و کوشش برای دستیابی به کمال، هرکدام به انزوا بخزند»

پیوند سیاسی-فراکسیونی احمدی‌نژادی‌ها و پایداری‌ها در مجلس یازدهم؟

قبضه مجلس یازدهم در دست اصولگرایان اما و اگرها را درباره آرایش سیاسی و فراکسیونی این مجلس بیشتر کرد و این سوال مطرح می‌شود که آیا قرار است تنها یک فراکسیون سیاسی و اکثریت میدان‌دار باشد؟!

نکات آشپزی | نکات آشپزی و ترفندهای مهم خانه داری که باید هر فردی بداند

نکات آشپزی و آشنایی با نکات آشپزی و ترفندهای مهم خانه داری که باید هر فردی بداند و ترفندهای خانه داری و نکات مهم آشپزی و ترفندهای مهم اشپزی را در پرشین وی بخوانید

یک توصیه به عقلای مجلس آینده

بیماری کرونا این روزها بر حوزه های سیاست، اقتصاد، جامعه و ...سایه انداخته و همه چیز را تحت الشعاع خود قرار داده است.

مطالب مرتبط