سلام سلامت |
1 ماه پیش

سرطان کولورکتال چیست


دکتر الهام یوسفی (داروساز)
 
دستگاه گوارش از مری، معده، روده ‌باریک و روده بزرگ تشکیل شده است.

 روده بزرگ از انتهای روده باریک شروع شده و به مقعد ختم می‌شود. مقعد همان دهانه روده بزرگ است که به خارج از بدن منتهی می‌شود. کولون اسم دیگر روده بزرگ است.

زمانی که سلول‌های بدخیم یا سرطانی در روده بزرگ تشکیل شوند، سرطان ایجاد می‌شود.

 سرطان روده بزرگ به نام‌های سرطان کولون، سرطان کولون و رکتوم یا سرطان کولورکتال هم موسوم است.

در حال حاضر سرطان روده بزرگ، دومین سرطان كشنده و سومین سرطان شایع در جهان است و اغلب در سنین بالای 50 سال بروز می‌کند.

کشورهای توسعه یافته در دو دهه اخیر با اجرای برنامه‌های غربالگری توانسته‌اند بیش از 40 درصد موارد مرگ ناشی از این سرطان را کاهش دهند.

بر اساس اعلام انجمن سرطان آمریکا از هر 23 مرد یک نفر و از هر 25 زن یک نفر در طول زندگی خود ممکن است به سرطان کولورکتال مبتلا شوند. 


عوامل ایجاد سرطان کولون

سرطان روده بزرگ در اکثر موارد، از پولیپ‌های روده منشا می‌گیرد که معمولاً علامت بالینی خاصی در بدن ایجاد نمی‌کنند، ولی به مرور زمان تبدیل به سرطان می‌شوند.

پولیپ‌های روده بزرگ، تكه‌هاي گوشتی برآمده است كه از پوشش داخلي روده بزرگ ایجاد می شوند. فردی که پولیپ روده دارد ممکن است در ظاهر علامت یا ناراحتی خاصی نداشته باشد.

اما اين پوليپ‌ها در صورت عدم درمان ممکن است به سرطان تبديل شوند؛ به‌طوری‌که سرطان کولون تقریباً همیشه از پولیپ‌ها یا ضایعه‌های پیش بدخیم روده منشأ می‌گیرد. لذا بايد پولیپ‌ها را از کولون خارج کرد تا از پیدایش سرطان جلوگیری شود.


معمولا پولیپ‌های روده در همه سنین دیده می‌شوند، اما در سنین بالای 50 سال شایع‌تر بوده و بیشتر می‌توانند خطرآفرین باشند. هم چنین بر اساس آمارها تقریبا نیمی از افراد بالای 70 سال ممکن است به پولیپ‌های پیش بدخیم روده مبتلا باشند.

البته عوامل زیادی در میزان خطر و بدخیم بودن پولیپ‌ها نقش دارند. به‌طور مثال هر چقدر اندازه پولیپ‌ها بزرگ‌تر و تعداد آن‌ها بیشتر باشد، میزان خطر بدخیمی آن‌ها هم بیشتر می‌شود.


برای مرحله بندی (staging) سرطان های کولورکتال از سیستم TNM  استفاده می شود که شامل :

(T) به شرایط موضعی خود تومور بستگی دارد. که خود این مرحله شامل:

T1a که سلول های بدخیم تومورال محدود به لایه پوشاننده اپی تلیال هستند. 
T1 که شامل تومورهایی که محدود به لایه مخاط یا زیرمخاط می باشند. 
T2 تومورهایی که از لایه زیرمخاط عبور کرده و لایه عضلانی را درگیر می کند. 
T3 تومورهایی که به سطح بیرونی لوله گوارش که با پایه ای به نام صفاق پوشیده شده اند، رسیده است. 
T4 تومورهایی که احشای مجاور را درگیر کرده اند. 


(N) درگیری غدد لنفاوی را ارزیابی می کند.

(M) به درگیری دوردست (متاستاز) اشاره دارد. 


علایم سرطان کولون

باید به خاطر داشته باشید که پولیپ‌ها و حتی سرطان کولون در مراحل اولیه پیدایش خود ممکن است علامت جدی و نگران‌کننده‌ای نداشته باشند.

 در صورت مشاهده هر کدام از آن‌ها حتماً باید به پزشک مراجعه کنید. این نشانه‌ها شامل موارد زیر هستند:

●    خونریزی از مقعد: خون موجود در مدفوع می‌تواند رنگ مدفوع را سیاه کند یا به صورت رگه‌های قرمز رنگ بر سطح مدفوع دیده شود.
●    تغییر در عادات اجابت مزاج که بیش از 6 هفته مداومت داشته باشد.
●    یبوست یا اسهالی که پس از سن 40 سالگی به وجود آمده و مداومت داشته باشد.
●    کاهش وزن بدن به دلیل ناشناخته در هر سنی
●    کم‌خونی و فقر آهن به دلیل ناشناخته
●    درد و پیچش مبهم و پایدار در ناحیه پایین شکم


چه كسانى در معرض خطر سرطان روده بزرگ هستند؟

بسياري از مردم آگاهي ندارند كه به چه ميزان در معرض خطر سرطان کولون هستند. پس اجازه دهيد در ابتدا به بررسي عواملي بپردازيم كه شانس افراد را برای ابتلا به سرطان کولون افزايش مي‌دهند.

هر عاملی که شانس شما را برای ابتلا به یک بیماری افزایش دهد، عامل خطر نامیده می‌شود که لازم است از آن‌ها اطلاع داشته باشید.

 این عوامل خطر برای سرطان کولون شامل موارد زیر هستند:
1. سن 50 سال یا بیشتر: افزایش سن مهم‌ترین عامل خطر محسوب می‌شود. خطر ابتلا به سرطان کولون با بالارفتن سن افزايش می‌يابد، به‌طوري‌كه سرطان کولون تقریباً در دو سوم موارد در افراد 50 ساله و مسن‌تر به وجود می‌آید.

2. سابقه داشتن پولیپ‌ در کولون

3. چاقی

4. دیابت

5. کبد چرب

6.  سابقه سرطان کولون در بستگان درجه یک در سن کمتر از 60 سال

7. سابقه پولیپ پیش سرطانی کولون در بستگان درجه یک در سن کمتر از 60 سال

8. شیوه زندگی ناسالم که شامل مصرف دخانیات و مواد مخدر یا مشتقات آن (سیگار، قلیان یا تریاک،...)، نوشیدن الکل، تغذیه ناسالم (مصرف زیاد گوشت قرمز، غذاهای آماده یا فست فود، مصرف کم سبزی و میوه تازه) و کم‌تحرکی است.

9. سابقه فردی بیماری‌های التهابی روده (کولیت السراتیو یا کرون)

10. ژنتیک: زمینه وراثتی سرطان کولون به شکل‌های مختلفی وجود دارد که مهم‌ترین آن‌ها به صورت سندروم پوليپوز ارثي و سرطان فاميلی غیرپوليپی کولون (سندرم لینچ) می‌باشند.


راه های تشخیصی سرطان کولورکتال چیست؟

اصلی ترین راه تشخیصی سرطان های کولون و رکتوم ، انجام اندوسکوپی روده بزرگ (کولونوسکوپی) و نمونه برداری از نواحی مشکوک می باشد.

گاهی این تومورها به طور تصادفی ضمن تصویربرداری های شکمی مانند سی تی اسکن شناسایی می شوند؛ با این وجود باز هم تایید تشخیص با کولونوسکوپی و انجام بیوپسی یا نمونه برداری توصیه می شود. 
 
 
پیشگیری و درمان سرطان کولون 

همان طور که ذکر شد، با بالا رفتن سن خطر ابتلا میزان زیادی افزایش می یابد. به همین دلیل مهم ترین روش پیشگیری از این سرطان، انجام تست هایی است که پولیپ های اولیه را شناسایی کنند و در صورت لزوم آن پولیپ ها را بردارند.

 این تست ها به روش های غربالگری معروف هستند. روش های غربالگری هم چنین می توانند سرطان کولورکتال را در مراحل اولیه تشخیص دهند. درمان این سرطان در مراحل اولیه امکان پذیر بوده و باعث بهبودی بیمار می گردد.

 از سایر عوامل پیشگیری، تغییر سبک زندگی و رژیم غذایی است. داشتن رژیم غذایی سرشار از سبزیجات، میوه ها، غلات کامل و فیبرهای تغذیه ای، کاهش اضافه وزن، ورزش و فعالیت بدنی مستمر و پرهیز از الکل و سیگار می توانند در پیشگیری از این بیماری موثر باشند.




#‌سلامتی #‌زیبایی منبع: سلام سلامت

بیشتر...

تبلیغات


تبلیغات

مطالب مرتبط

یک جمعیت‌شناس می‌گوید: یک‌سوم جمعیت مردهای ایران تنها و مجرد زندگی می‌کنند و ۶۰ هزار مرد متاهلِ ۱۰ تا ۱۸ ساله در کشور داریم که معادل ۲ درصد جمعیت مردان است.

5 دقیقه پیش

چندی قبل خبر مرگ یک دختر نوجوان و دوست 28 ساله‌اش در یکی از بیمارستان‌های پایتخت به بازپرس کشیک قتل پایتخت اعلام شد.

1 ساعت پیش

جلوی آینه قدی می ایستد، کمی عقب تر می رود تا اندامش را برانداز کند، اما به یک باره مأیوس و نا امید می شود و می گوید پس چرا من لاغر نمی شوم!؟

1 ساعت پیش

مدیر گروه مطالعات بالینی واکسن ایرانی کرونا از آزمایش این واکسن روی گروه سنی ۱۸ سال به بالا در فاز سوم مطالعات بالینی خبر داد.

2 ساعت پیش

بیش از یکسال از شیوع بیماری کووید-۱۹ گذشته و حدود ۱۲ واکسن برای این مقابله با ویروس کرونا عرضه شده اما برخی مردم از دریافت واکسن امتناع می‌کنند تا آنجا که دولت‌ها مجازات‌هایی را برای چنین افرادی وضع کردند.

3 ساعت پیش

استانداردهای بین‌المللی در تهیه این واکسن بسیار رعایت شده و پروتکل‌های مربوطه به شدت رعایت می‌شود؛بنده فکر نمی‌کنم کمتر واکسنی این طور اصول را رعایت کند.

3 ساعت پیش

سازمان تامین اجتماعی با صدور اطلاعیه ای اعلام کرد: صدور دفاتر درمانی سازمان تامین اجتماعی در شعب و کارگزاری های این سازمان از اول اسفند متوقف شده است و هیچ دفترچه و یا کارت جدیدی جایگزین دفاتر درمانی فعلی نمی شود.

3 ساعت پیش

عضو کمیته علمی ستاد ملی مقابله با کرونا درباره آخرین وضعیت شیوع کرونای انگلیسی در ایران گفت: ما با شیوع این بیماری به ویژه در مناطق جنوبی که اخیرا چهارمحال و بختیاری هم به این مناطق اضافه شده است، مواجه هستیم.

3 ساعت پیش

دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر با اشاره به شیوع بالای مصرف مواد مخدر تریاک در بین کارگران از انعقاد تفاهم‌نامه‌هایی با وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و سازمان فنی و حرفه‌ای برای پیشگیری و درمان اعتیاد در بین این قشر خبر داد.

3 ساعت پیش

مثبت اندیش بودن همیشه چیزی نیست که یک ویژگی ذاتی باشد. مثبت اندیشی چیزی است که می‌توانید با هدایت افکار و احساسات خود در جهت خوش بینانه تر و درگیر شدن با عادت‌هایی که باعث بهبود ذهنیت شما می‌شوند، آگاهانه در زندگی خود پیاده سازی کنید.

4 ساعت پیش

در سطح جهانی، آخرین میزان واکسیناسیون به طور متوسط ۶,۰۷۴,۹۳۲ دوز در روز گزارش شده است؛ یعنی روزانه برای بیش از ۳ میلیون نفر. اغلب این واکسن‌ها باید در دو دور تزریق شوند اما واکسن جانسون اند جانسون تک‌دوز است. این واکسن به تازگی تأییدیه هایی گرفته و در روزهای آینده کشورهای بیشتری آن را خریداری و دریافت خواهند کرد.

4 ساعت پیش

این مواد غذایی به کاهش فشار خون کمک می‌کنند.

5 ساعت پیش

عضو هیات علمی گروه حقوق دانشگاه بوعلی سینا گفت: اثبات تجاوز جنسی رویه سختی دارد و از نظر قانونی، کمبودهای زیادی در پیگیری پرونده‌های تجاوز به عنف وجود دارد.

5 ساعت پیش

به توصیه مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری، اگر می‌خواهید وزن کم کنید، باید به جای افزودن مواد غذایی، به جایگزینی فکر کنید. چرا که اگر علاوه بر آنچه به طور معمول می‌خورید، شروع به خوردن میوه و سبزیجات می‌کنید، کالری بیشتری به بدنتان اضافه کرده و وزنتان افزایش می‌یابد.

6 ساعت پیش

اهمیت صبحانه در علم تغذیه به قدری زیاد است که آن را سرمایه‌ای برای سلامتیِ طولانی‌مدت می‌دانند؛ مخصوصاً برای آن دسته از افرادی‌ که قصد کاهش وزن دارند. در این مطلب با چند مورد از بهترین‌ موارد صبحانه برای لاغری آشنا می‌شوید.

6 ساعت پیش

بیشتر...